🇵🇱 PL | 🇬🇧 EN →

Polish Commercial Legal

Przykład jak może wyglądać Claude w polskich umowach. Może stanowić punkt wyjścia, jak powinny wyglądać praktyczne narzędzia AI dla prawników.

Powstał w naszej kancelarii (Kancelaria Radców Prawnych Żurawska Piotrowski i Wspólnicy, ktzr.pl), na bazie codziennej praktyki przy umowach B2B, IP i IT.

⚠️ Zastrzeżenie: Skill nie zastępuje porady prawnej, jest narzędziem operacyjnym wspomagającym pracę prawnika, a każda konkretna sprawa wymaga indywidualnej weryfikacji przez uprawnioną osobę.

Po co to publikujemy

O AI w polskim Legaltech mówi się bardzo dużo, szczególnie na konferencjach i w postach w social mediach, ale realnych wdrożeń, które faktycznie pomagają w codziennej praktyce kancelarii, jest znacznie mniej.

Naszym zdaniem najlepsze narzędzia nie powstają z prezentacji konferencyjnych ani z konsultingowych PoC'ów, ale z codziennego użycia. Robimy coś dla siebie, używamy, poprawiamy w trakcie i — gdy zaczyna działać — dzielimy się z innymi.

Tu zaczęliśmy od konkretu, czyli od redakcji umów B2B, IP i IT, którą zapakowaliśmy w skilla Claude'a i pokazujemy publicznie — nie po to, żeby ogłosić „produkcyjne narzędzie KTZR", tylko żeby pokazać jeden z możliwych sposobów podejścia do tematu, otwarty na krytykę, fork i dyskusję.

Może komuś:

• da pomysł, jak zbudować własny skill dla innego obszaru prawa albo innej kancelarii
• skłoni do rozmowy „jak powinno wyglądać claude-for-legal po polsku", bo na razie ekosystem Anthropic to przede wszystkim US/UK common law

Jeśli zechcesz w to wejść (issues, PR-y, komentarze, fork, własna wersja dla innej dziedziny), wszystko mile widziane.

Co warto wiedzieć, zanim zaczniesz

Żeby uniknąć rozczarowań, kilka uczciwych zastrzeżeń:

• Skill zawiera tylko część naszej bazy wiedzy i workflow. Pełna wersja zostaje wewnętrznie, ponieważ tajemnica zawodowa radcy prawnego (art. 3 ustawy o radcach prawnych) wymaga, żeby wszystko, co dotyczy konkretnych spraw klientów, case studies czy profili klientów, nie wyszło na zewnątrz. To, co publikujemy, to przykłady, nie wzorce „jedynie słuszne".

• Skill jest tak dobry, jak Twoja własna praca z nim — klasyczne garbage in, garbage out działa tu szczególnie mocno, więc najlepsze efekty daje iteracyjne ulepszanie pod własną praktykę, w której dorzucasz własne klauzule do references/baza-klauzul/, własne reguły do references/zlote-reguly.md i własne workflowy. Nasz zestaw stanowi tylko punkt startowy.

• Skill nie jest wzorcem uniwersalnym — opiera się na decyzjach projektowych jednej kancelarii, więc jeśli pracujesz inaczej, śmiało forkuj i dostosuj go pod swoją praktykę.

• Zakres ograniczony do umów B2B, IP i IT, bez prawa karnego, administracyjnego, podatkowego, rodzinnego ani postępowań sądowych.

• Skill nie jest jeszcze w claude-plugins-community — na razie instalujesz go prosto z naszego repo.

Co w środku

Skill ma pięć warstw merytorycznych:

Warstwa	Co zawiera	Plik
Złote Reguły	12 reguł redakcji polskich umów: kontrola definicji, struktury, języka	references/zlote-reguly.md
Styl redakcyjny KTZR	Konkretne wzorce stylistyczne wyciągnięte z praktyki: kiedy „W przypadku" zamiast „Jeżeli", para stron dla typu stosunku, typografia	references/style-redakcyjny.md
Taksonomia kategorii klauzul	7 kategorii klauzul, polski odpowiednik MSCD Adamsa	references/kategorie-klauzul.md
Baza klauzul	20 plików tematycznych z wzorcami klauzul: strony, preambuły, definicje, IP, RODO, kary umowne, ugody, regulaminy SaaS/hosting i inne	references/baza-klauzul/
Baza wiedzy doktrynalnej	13 plików z analizą prawno-doktrynalną: lucrum cessans, RODO, prawa autorskie, open source copyleft, wykładnia oświadczeń woli, regulaminy u.ś.u.d.e./DSA/AI i inne	references/baza-wiedzy/

Plus 8 gotowych workflow'ów do typowych zadań:

Workflow	Kiedy używać
pelna-analiza.md	Pełna analiza umowy z perspektywy klienta
triage-szybki.md	Szybka kategoryzacja GREEN / YELLOW / RED w 5-10 minut
generator-umow.md	Generowanie nowej umowy od zera
popraw-fragment.md	Doprecyzowanie konkretnej klauzuli
audyt-ryzyk.md	Identyfikacja ryzyk w umowie kontrahenta
ocena-2-strony.md	Analiza umowy oczami drugiej strony (devil's advocate)
cold-start-klienta.md	Onboarding nowego klienta, 10-15 minutowy wywiad
weryfikacja-spojnosci-odeslan.md	Sprawdzenie spójności odesłań § / ust. / pkt

Komplementarne narzędzie: legal-cite-pl

Skill działa najlepiej w parze z legal-cite-pl — serwerem MCP, który pobiera dokładne, aktualne brzmienie cytowanego przepisu prosto ze źródła (Sejm ELI / EUR-Lex), zwracając tekst jednolity, nie pierwotny.

Gdy podłączysz go w Claude (stdio lokalnie albo jeden URL na Cloud Run), skill cytuje przepisy (k.c., RODO, pr. aut., u.ś.u.d.e. itd.) z weryfikacją ze źródła zamiast z pamięci modelu — mniej halucynacji w cytatach:

verify_article("art. 385¹ KC")   → dosłowny tekst przepisu (niedozwolone postanowienia umowne)
verify_article("art. 28 ust. 3 RODO")

Instalacja i szczegóły: github.com/apiotrowski-afk/legal-cite-pl.

Pozostałe z ekosystemu (otwarte narzędzia LegalTech PL):

• anon-legal-pl — lokalna anonimizacja akt prawnych (PESEL/NIP, sygnatury) na bazie Presidio.
• kancelaria-dms — DMS/CRM dla kancelarii (Google Workspace).
• okf-legal — profil prawniczy nad Open Knowledge Format (Google): jednostka pod-dokumentowa „racja kierunkowa", relacje typowane z kierunkiem, reguły anty-halucynacyjne. Struktura klauzul tego skilla (frontmatter, risk-level, mandatory-for) jest jednym z dwóch niezależnych systemów, z których profil został zdestylowany.

Dla kogo

W praktyce skill najlepiej sprawdza się dla:

• radców prawnych i adwokatów obsługujących umowy B2B, IP i IT
• in-house counsel w firmach IT, startupach, działach prawnych
• prawników korzystających z Claude'a w codziennej pracy nad umowami
• autorów innych skilli legal — jako referencyjny przykład struktury

Studenci prawa też skorzystają, ale to nie zastąpi podręcznika; narzędzie jest do pracy nad konkretnymi klauzulami.

Quick start

Wymagania

Jedno z:

• Konto Claude.ai (Pro lub Team) do użycia jako skill w Claude.ai
• API key Anthropic do użycia programistycznego
• Claude Code do użycia lokalnie

Instalacja

Opcja 0 — CLI (najszybciej, 40+ agentów)

npx skills add apiotrowski-afk/commercial-legal-pl

Działa z Claude Code, Cursor, Codex i innymi. Instaluje wprost z repo.

Opcja 1 — Claude.ai (web)

git clone https://github.com/apiotrowski-afk/commercial-legal-pl.git

Następnie: Claude.ai → Settings → Skills → Import skill → wskaż katalog → aktywuj w sesji.

Opcja 2 — Claude Code (CLI)

git clone https://github.com/apiotrowski-afk/commercial-legal-pl.git \
  ~/.claude/skills/commercial-legal-pl

Skill załaduje się automatycznie przy nowej sesji Claude Code.

Opcja 3 — Manualne wskazanie

Sklonuj repo do dowolnego katalogu i w sesji Claude'a wskaż ścieżkę do SKILL.md jako kontekst startowy.

Pierwsze użycie

Trzy typowe scenariusze startowe:

Analiza umowy od kontrahenta:

„Klient dostał umowę od kontrahenta. Pomóż mi ją przeanalizować i zidentyfikować ryzyka."

Claude załaduje workflows/pelna-analiza.md lub — przy bardziej standardowej umowie — workflows/triage-szybki.md.

Generowanie nowej umowy:

„Potrzebuję wygenerować NDA dla startupu (strony, czas, kary umowne 50k PLN)."

Claude załaduje workflows/generator-umow.md + odpowiednie pliki z baza-klauzul/.

Doprecyzowanie klauzuli:

„Mam taką klauzulę odpowiedzialności. Co można poprawić?"

Claude załaduje workflows/popraw-fragment.md + style-redakcyjny.md + relewantne pliki bazy wiedzy.

Architektura

commercial-legal-pl/
├── SKILL.md                              ← Główny plik wejściowy dla Claude
├── README.md                             ← Ten plik
├── LICENSE                               ← Apache 2.0
├── NOTICE                                ← Standardowa nota Apache
├── .gitignore                            ← Wykluczenia poufnych materiałów
│
├── references/
│   ├── zlote-reguly.md                   ← 12 reguł redakcji
│   ├── style-redakcyjny.md               ← Warstwa 1 + 2 stylu KTZR
│   ├── kategorie-klauzul.md              ← Taksonomia (polski Adams)
│   ├── legal-design.md                   ← Typografia i layout
│   ├── essentialia-mapowanie.md          ← Essentialia negotii dla typów umów
│   │
│   ├── baza-klauzul/                     ← 20 plików tematycznych + INDEX
│   │   ├── 01-oznaczenie-stron.md
│   │   ├── 02-preambuly.md
│   │   ├── 03-definicje.md
│   │   ├── ...
│   │   └── 20-regulamin-usdde-aup.md
│   │
│   └── baza-wiedzy/                      ← 13 plików doktrynalnych + INDEX
│       ├── 01-maintenance-art750-kc.md
│       ├── 02-przeniesienie-praw-oprogramowanie.md
│       ├── ...
│       └── 13-regulamin-usdde-hosting-ai.md
│
├── workflows/                            ← 8 gotowych workflow'ów
│   ├── pelna-analiza.md
│   ├── triage-szybki.md
│   └── ...
│
└── scripts/
    ├── pre-commit-sanitizer.py           ← Hook chroniący przed wyciekiem danych
    └── install-hooks.sh                  ← Bash installer

Inspiracje i metoda

Skill nie powstał z niczego — korzystamy z:

• Ken Adams, A Manual of Style for Contract Drafting (5. wyd. ABA 2023) — koncepcja „categories of contract language" zaadaptowana do polskiego systemu prawnego
• Polskie Zasady Techniki Prawodawczej (Rozp. Prezesa RM z 20.06.2002) — krajowy odpowiednik MSCD dla aktów prawnych, hierarchia struktury (artykuł → ustęp → punkt → litera)
• Bryan Garner i Joseph Kimble — plain-language movement zaaplikowany do polskiego języka prawniczego
• Praktyka naszej kancelarii — wzorce wypracowane w codziennej obsłudze klientów z obszaru B2B, IP i IT

Changelog

Wersja	Data	Co nowego
v0.2	4 czerwca 2026	Nowe pliki bazy wiedzy: wykładnia oświadczeń woli (SN 2024–2025), regulaminy u.ś.u.d.e./DSA/AI. Nowe klauzule: gwarancja czystości IP, warranty AI-generated code, SLA, exit plan IT, zakaz konkurencji IT z miesięcznym compliance, regulamin hosting/SaaS/domeny/AI. Baza klauzul: 19 → 20 plików, baza wiedzy: 11 → 13 plików.
v0.1	31 maja 2026	Pierwsze publiczne wydanie — Złote Reguły, baza klauzul (19 plików), baza wiedzy (11 plików), 8 workflow'ów.

Co dalej

Mamy wersję 0.x, czyli pierwszą publiczną iterację, w której wiele rzeczy zostało jeszcze do zrobienia — niektóre z nich mogą być świetnym punktem wyjścia, jeśli chcesz dorzucić swój wkład:

Wersja	Status	Zakres
0.x	✅ Wydana	Polski skill, umowy B2B, IP i IT (Złote Reguły, baza klauzul, baza wiedzy, 8 workflow'ów)
1.0	🟡 Plan 2026 Q3	Plugin manifest format Anthropic (weryfikacja zgodności), submisja do claude-plugins-community
1.1	🟢 Plan 2026 Q4	Rozszerzenie bazy klauzul (sektor finansowy, employment B2B, e-commerce); baza orzeczeń z linkami do SIP publicznych
2.0	🟢 Long-term	Multi-language framework, szablon adaptowalny do innych jurysdykcji civil law (Niemcy, Francja, Włochy, Hiszpania)

Pominięte (świadomie, na razie):

• prawo karne, administracyjne, podatkowe, rodzinne — to inne obszary praktyki
• postępowania sądowe — skill jest zaprojektowany pod redakcję i analizę umów, nie litigation support
• test-suite dla skilla — jest na liście planów, ale jeszcze nie uruchomiony

Jak współtworzyć

Wkład każdej osoby jest dla nas wartościowy, niezależnie od formy:

• Zauważyłeś brak lub błąd? Otwórz issue. Szczególnie cenne są konkretne klauzule, nowsze orzeczenia, błędne odesłania.
• Masz pomysł na nowy workflow albo całą warstwę? PR mile widziany.
• Po prostu chcesz zapytać czy podyskutować? GitHub Discussions albo bezpośredni kontakt.

Każdy PR przed merge'em sprawdzamy ręcznie, przede wszystkim pod kątem braku poufnych danych. Pre-commit hook (scripts/pre-commit-sanitizer.py) pomoże to wyłapać u Ciebie lokalnie. Plus dobrze, jeśli styl trzyma się Złotych Reguł i Stylu redakcyjnego, choć jeśli proponujesz coś zupełnie innego, otwarci jesteśmy na dyskusję.

Licencja

Apache License 2.0 (zobacz LICENSE).

Możesz używać swobodnie, komercyjnie i niekomercyjnie. Zachowaj notę o licencji w plikach, które wykorzystujesz lub modyfikujesz.

Autor i utrzymanie

Adam Piotrowski — radca prawny, specjalizacja LegalTech, AI i prawo umów IT.

Kancelaria Radców Prawnych Żurawska Piotrowski i Wspólnicy (ktzr.pl)

GitHub: @apiotrowski-afk

Zastrzeżenie zawodowe

Skill nie stanowi porady prawnej. Jest narzędziem operacyjnym wspomagającym pracę uprawnionego prawnika (radcy prawnego, adwokata lub doradcy podatkowego), odpowiednio do zakresu konkretnego zlecenia.

Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy przez uprawnioną osobę. Kancelaria KTZR oraz Adam Piotrowski nie ponoszą odpowiedzialności za jakiekolwiek skutki użycia skilla bez stosownej weryfikacji prawniczej.

---

🇵🇱 PL | 🇬🇧 EN →